Vanmorgen deed de rechtbank Den Haag uitspraak in de zaak die Amnesty International met andere organisaties aanspande tegen de Koninklijke Marechaussee over etnisch profileren bij MTV-controles (Mobiel Toezicht Veiligheid). De rechtbank oordeelde dat etniciteit onderdeel mag zijn van deze controles en dat deze niet discriminerend zijn. De coalitie is erg teleurgesteld over de uitspraak en gaat ertegen in beroep.

De zaak is aangespannen door een coalitie van organisaties, zoals Amnesty International en Controle Alt Delete.

Dagmar Oudshoorn, directeur van Amnesty International Nederland zegt over de uitspraak: ‘De uitspraak van vandaag dat de Koninklijke Marechaussee door kan gaan met etnisch profileren gooit niet alleen internationale mensenrechten uit het raam, maar tast ook Artikel 1 van de Nederlandse Grondwet aan.’

Jelle Klaas, een van de betrokken advocaten, noemt de uitspraak ‘onbegrijpelijk’: ‘We gaan in beroep.’

Dionne Abdoelhafiezkhan van Controle Alt Delete: ‘De uitspraak van vandaag is zeer teleurstellend. De kwetsende praktijk van etnisch profileren blijft een dagelijkse realiteit. Iedere keer dat niet-witte Nederlanders naar huis terugkeren lopen ze het risico eruit gepikt te worden vanwege hun huidskleur.’

De rechtszaak

Tijdens grenscontroles selecteert de Marechaussee mensen onder meer op basis van hun uiterlijk, huidskleur or etniciteit. Dit bepaalt of iemand, tegen wie er geen individuele verdenking is, wordt aangehouden. De Marechaussee gebruikt ook risicoprofielen waarbij etniciteit onderdeel is, zoals: ‘mannen die snel lopen, goed gekleed zijn en die er “niet-Nederlands uitzien”.’

Vandaag oordeelde de rechtbank van Den Haag dus dat deze praktijk is toegestaan. Etniciteit mag onderdeel blijven van risicoprofielen en selectieprofielen van de Koninklijke Marechaussee, ook als etniciteit een beslissend criterium is om iemand aan te houden.

Implicaties

Etnisch profileren is schadelijk omdat het bijdraagt aan de stigmatisering van niet-witte burgers. De rechtbank heeft nu geoordeeld dat het toegestaan is om niet-witte Nederlandse burgers er vanwege hun huidskleur uit te pikken bij controles omdat ze mogelijk niet-Nederlands zijn.

Mpanzu Bamenga, een van de individuele aanklagers vindt dit erg pijnlijk: ‘Niet alleen voor mezelf en voor de coalitie, maar voor alle Nederlanders. Het selecteren en aanhouden van mensen op basis van hun veronderstelde afkomst ontkent de diversiteit van Nederland. En dat is een groot onrecht.’

De zaak is aangespannen door twee Nederlandse burgers, samen met Amnesty International, Controle Alt Delete, het Nederlands Juristen Comité voor de Mensenrechten (NJCM), en antidiscriminatievoorziening RADAR.